Karışımları ayırma yöntemleri nelerdir? - bilgi ineği

Karışımları ayırma yöntemleri nelerdir?

Karışımları ayırma yöntemleri nelerdir?

Karışımları ayırma yöntemleri

Karışımlar fiziksel yöntemlerle bir araya getirildiği için fiziksel ayırma yöntemleri ile karışımı oluşturan maddeleri birbirinden ayırabiliriz.

Karışımı oluşturan maddelerin birbirinden farklı olan özelliklerini kullanarak bu maddeleri birbirinden ayırırız. Bu özellikler arasında başlıca sayabileceğimiz bazıları ;

  • Karışımı oluşturan maddelerin boyutlarının farklı olması
  • Karışımı oluşturan maddelerin manyetik özelliklerinin farklı olması
  • Karışımı oluşturan maddelerin yoğunluklarının farklı olması
  • Karışımı oluşturan maddelerin kaynama noktalarının farklı olması

Boyut Farkından yararlanarak karışımları ayırmak

  1. Ayıklama yöntemi
  2. Eleme yöntemi
  3. Süzme yöntemi
  4. Diyaliz yöntemi
  • Ayıklama yöntemi

Tanecik boyutu, rengi, şekli farklı heterojen karışımlarda kullanılan ayırma işlemidir.

Örneğin; pirinç taş karışımı veya kırmızı mercimek – yeşil mercimek karışımı

  • Eleme yöntemi

Farklı büyüklükteki katı maddelerden oluşan karışımları birbirinden ayırmak için kullanılan yöntemdir. Elek dediğimiz madde yardımıyla ayırma işlemi yapılır. Amaca uygun gözenekli elekler kullanılmalıdır. İnşaatlarda çok sık kullanılan bir yöntemdir.

Örneğin; Çakıl-kum, kepek-un, pirinç-yemek tuzu bu yöntemle birbirlerinden ayrılır.

  • Süzme yöntemi

Birbiri içerisinde çözünmeyen katı sıvı ve katı gaz heterojen karışımlar için kullanılır. Amaca uygun gözenekli süzgeçler kullanılmalıdır. Katı tanecikler süzgeçte kalırken akışkan olan sıvı maddemiz süzgeçten akacaktır. Böylelikle maddelerimizi ayırmış oluruz.

Örneğin; Çay da süzgeci bardağın üzerine koyduğumuzda çayın yaprakları süzgeçte kalırken içtiğimiz çay bardağa akar.

Katı gaz heterojen karışıma örnek verecek olursak kömür ocağında çalışan işçilerin kullandığı maskeler kömür tozunun engellerken havanın geçişine izin verirler.

  • Diyaliz

Süzme prensibine yakın bir yöntemdir. Katı – sıvı heterojen karışımlarda katının maddenin boyutu süzgeç kağıdından bile geçecek kadar küçük ise santrifüzleme işlemi yapılır.

Santrifüjleme işlemi merkez kaç kuvveti prensbine dayanır. Küçük tanecikli katıların çöktürülmesi işlemidir. Santrifüjleme işlemi yapılması halinde bil çökmeyecek kadar küçük parçaları ayırmak için diyaliz yöntemi kullanılır.

Diyaliz: maddelerin, başka cisimlere oranla, gözenekli zarlardan daha kolayca geçmesi özelliğine dayanan bir kimyasal çözümleme ve arıtma yöntemi. Çözücünün molekülleri, çözünen tanecikleri ile birlikte  yarı geçirgen bir zardan geçer, fakat daha büyük kolloid tanecikleri geçemez.
Böbrekleri çalışmayan insanlarda kanı temizlemek için kullanılır.

 

 

Manyetizma özelliklerden faydalanarak karışımları ayırmak

Demir, nikel, kobalt gibi manyetik özellik gösteren maddeler mıknatıs tarafından çekilirler.Katı katı heterojen karışımlarda kullanılan ayırma yöntemidir.

Örnek verecek olursak demir tozu – talaş karışımı

Yoğunluk farkından yararlanarak karışımları ayırmak

  1. Yüzdürme
  2. Çöktürme
  3. Ayırma hunisi kullanma

Yazar Hakkında

Henuz yorum yok

forum Henuz yorum yok

Ilk yorum yapan siz olun

Bir yorum yaz

menu
menu